HỢP ÂM BẢY TRONG ÂM NHẠC

1. Khái niệm hợp âm bảy

Trong âm nhạc, khi từ một hợp âm ba ta chồng thêm một quãng ba nữa lên phía trên, ta sẽ được một hợp âm gồm bốn âm. Hợp âm này được gọi là hợp âm bảy, bởi vì hai âm ngoài cùng của hợp âm tạo thành quãng bảy.

👉 Định nghĩa:
Hợp âm bảy là hợp âm gồm bốn âm chồng theo quãng ba, trong đó quãng giữa âm thấp nhất và âm cao nhất là quãng bảy.

Kí hiệu của hợp âm bảy thường là số 7, đặt cạnh:

• Tên bậc (I7, V7, VII7…)

• Hoặc tên hợp âm (D7, G7…)

2. Hệ thống hợp âm bảy trong điệu thức

Trên tất cả các bậc của một giọng trưởng hoặc giọng thứ, ta đều có thể xây dựng hợp âm bảy bằng cách:

• Chồng thêm quãng ba lên hợp âm ba của từng bậc.

Ví dụ (trong giọng Đô trưởng):

Tuy nhiên, trong thực hành âm nhạc, không phải hợp âm bảy nào cũng được dùng phổ biến như nhau.

3. Hợp âm bảy át (Dominant Seventh)

3.1. Khái niệm

Hợp âm bảy át là hợp âm bảy được xây dựng trên bậc V của giọng trưởng hoặc giọng thứ hoà thanh.

Đây là loại hợp âm bảy được sử dụng phổ biến nhất trong âm nhạc cổ điển, hoà thanh, đệm hát, sáng tác.

👉 Cấu trúc:

• Hợp âm ba trưởng

• Thêm âm bảy thứ phía trên

👉 Kí hiệu:

• V7 (theo bậc)

• D7 (theo chức năng Dominant)

Ví dụ:

• Trong Đô trưởng: G – B – D – F

• Trong La thứ hoà thanh: E – G# – B – D

4. Tên gọi các âm trong hợp âm bảy

Giống như hợp âm ba, tên gọi các âm trong hợp âm bảy không thay đổi theo vị trí đảo, mà được gọi theo quãng so với âm gốc (âm một):

• Âm một (âm gốc)

• Âm ba

• Âm năm

• Âm bảy

👉 Dù các âm có hoán đổi vị trí, tên gọi của chúng vẫn giữ nguyên.

5. Các thể đảo của hợp âm bảy át

Hợp âm bảy át có ba thể đảo, tên gọi dựa theo quãng giữa âm bè trầm với âm một và âm bảy.

5.1. Thể gốc – Hợp âm bảy át

• Âm một ở bè trầm

• Kí hiệu: V7 hoặc D7

5.2. Thể đảo thứ nhất – Hợp âm năm sáu

• Âm một chuyển lên quãng tám

• Âm ba nằm ở bè trầm

• Kí hiệu: V⁶₅ hoặc D⁶₅

5.3. Thể đảo thứ hai – Hợp âm ba bốn

• Âm một và âm ba chuyển lên quãng tám

• Âm năm ở bè trầm

• Kí hiệu: V⁴₃ hoặc D⁴₃

5.4. Thể đảo thứ ba – Hợp âm hai

• Âm một, âm ba, âm năm đều chuyển lên quãng tám

• Âm bảy ở bè trầm

• Kí hiệu: V² hoặc D²

👉 Lưu ý:
Các thể đảo có thể được xếp rộng ra nhiều quãng tám, miễn là âm ở bè trầm đúng thì vẫn giữ nguyên thể đảo.

6. Tính chất nghịch của hợp âm bảy át

Hợp âm bảy át được xem là hợp âm nghịch, bởi trong cấu trúc của nó chứa:

• Quãng bảy thứ

• Quãng năm giảm

Hai quãng này tạo nên sự căng thẳng hoà âm, khiến hợp âm bắt buộc phải được giải quyết.

👉 Âm bảy chính là âm nghịch chủ yếu, có xu hướng đi xuống liền bậc.

7. Nguyên tắc giải quyết hợp âm bảy át

7.1. Giải quyết hợp âm bảy át ở thể gốc

Thông thường, D7 (V7) được giải quyết về hợp âm chủ (T).

Quy luật chuyển động:

• Âm một: nhảy vào âm một của hợp âm chủ

• Âm ba và âm năm: tiến liền bậc về âm một của hợp âm chủ

• Âm bảy: đi xuống liền bậc về âm ba của hợp âm chủ

👉 Hợp âm chủ khi giải quyết có thể là:

• Hợp âm chủ thiếu âm

• Hoặc hợp âm chủ đủ nốt

7.2. Giải quyết các thể đảo

Quy luật bè:

• Âm 7 và âm 5: đi xuống liền bậc

• Âm 3: đi lên liền bậc

• Âm 1: đứng nguyên hoặc chuyển nhẹ

8. Các hợp âm bảy khác thường gặp

8.1. Hợp âm bảy dẫn (Leading-tone seventh chord)

• Xây dựng trên bậc VII

• Do xây dựng trên âm dẫn nên gọi là hợp âm bảy dẫn

• Kí hiệu: VII7 hoặc DVII7

Hợp âm này có xu hướng giải quyết mạnh về hợp âm chủ.

8.2. Hợp âm bảy hạ át

• Xây dựng trên bậc II

• Đại diện cho nhóm hạ át

• Kí hiệu: II7 hoặc SII7

Được dùng khá phổ biến trong tiến trình hoà âm cổ điển.

9. Vai trò của hợp âm bảy trong âm nhạc

Hợp âm bảy giữ vai trò đặc biệt quan trọng:

• Tạo căng thẳng – giải quyết trong hoà âm

• Là trụ cột của tiến trình chức năng T – S – D – T

• Được dùng rộng rãi trong:

  • Âm nhạc cổ điển

  • Jazz

  • Pop – Ballad

  • Đệm hát, sáng tác, phối khí

👉 Hiểu và sử dụng đúng hợp âm bảy giúp:

• Hoà âm giàu cảm xúc hơn

• Câu nhạc có hướng đi rõ ràng

• Tránh cảm giác “ngang – phẳng – thiếu cao trào”

10. Kết luận

Hợp âm bảy, đặc biệt là hợp âm bảy át, là nền tảng không thể thiếu trong lý thuyết hoà âm. Việc nắm vững:

• Cấu trúc

• Các thể đảo

• Quy luật giải quyết

• Chức năng trong điệu thức

sẽ giúp người học hiểu sâu âm nhạc, không chỉ chơi đúng mà còn chơi có tư duy hoà âm.

🎼 HỌC HÒA ÂM – LUYỆN THI ÂM NHẠC BÀI BẢN TẠI DUYTIÊU MUSIC

Tại Duytieu Music – Nơi Cất Cánh Đam Mê, chúng tôi chuyên đào tạo:

• 🎓 Luyện thi Trung cấp – Cao đẳng – Đại học Âm nhạc

• 🎼 Nhạc lý – Hòa âm – Phân tích tác phẩm

• 🎹 Piano – Guitar – Thanh nhạc – Nhạc cụ cổ điển & nhạc nhẹ

• 🧠 Học từ gốc học thuật, dễ hiểu – dễ áp dụng – đúng chuẩn thi

📍 Cơ sở:

• MP7 Mizuki Park, Bình Hưng, TP.HCM

• 59 đường số 4, KDC Nguyên Sơn, Bình Hưng, TP.HCM

🌐 Website: https://duytieumusic.com
📞 Hotline: 0907 107 618

👉 Nếu bạn đang mất gốc nhạc lý – sợ hoà âm – cần luyện thi bài bản, Duytieu Music sẵn sàng đồng hành cùng bạn trên con đường âm nhạc chuyên nghiệp.